Vliegen voor een prikje: de logica van lage kostenmaatschappijen

De luchthaven van Zaventem voorspelt een recordaantal passagiers tijdens de paasvakantie. Zo’n 1,3 miljoen mensen zullen er met het vliegtuig vertrekken. Dat is 5% méér dan vorig jaar. Een van de oorzaken zijn de steeds goedkopere vliegtickets die luchtvaartmaatschappijen aanbieden. In het huidige reismodel staat de prijs voor passagiers centraal, wat de gevestigde luchtvaartmaatschappijen op hun beurt dwingt naar een ander verdienmodel te gaan kijken.

Het aantal vliegtuigreizigers binnen Europa zal in 2018 voor het eerst meer dan 1 miljard bedragen. Aan dit groeitempo worden in 2035 wereldwijd 7,3 miljard passagiers verwacht. Lage kostenmaatschappijen zoals Ryanair en EasyJet hebben de luchtvaartwereld de laatste jaren drastisch veranderd. Ze houden de prijzen voor een vliegreis laag en slagen er toch in elk jaar hoge winstcijfers te noteren.

Voor lage kostenmaatschappijen zijn nevenactiviteiten cruciaal om de prijzen laag te houden. Het grote geld komt vooral van de verkoop van voeding en dranken aan boord, deals met autoverhuurkantoren en reclame. Hoe lucratiever de nevenbronnen, hoe sneller de ticketprijs kan dalen. Sommige maatschappijen streven er zelfs naar gratis reizen mogelijk te maken. Skúli Mogensen, CEO van de IJslandse lagekostenmaatschappij ‘WOW Air’. 

“Binnen tien jaar is je ticket gratis, daar streven we naar. We zullen je uiteindelijk betalen om met ons te vliegen”.

De evolutie in de luchtvaartsector heeft echter een donkere keerzijde. Eerst en vooral zijn de gevolgen voor het milieu groot. De luchtvaart valt buiten de klimaatakkoorden van Parijs, waardoor momenteel geen taksen ingevoerd worden. Geert Noels:

“Ik vind het maar normaal dat de sector een soort CO2-taks zou invoeren. De sector zal daar niet aan ten onder gaan. De technologische ontwikkelingen bij de vliegtuigconstructeurs kunnen bovendien helpen om de strengere milieunormen te halen.”

In ons land verhindert de organisatie van het luchtruim bijvoorbeeld een efficiënt en zuinig vliegverkeer. “De verdeling van ons luchtruim in civiele en militaire delen maakt dat veel luchtvaartmaatschappijen geen rechte lijn kunnen volgen tijdens hun vlucht van en naar België”, zegt CEO van Belgocontrol Johan Decuyper. Brussels Airport ijvert voor een federale vliegwet en een algemene luchtvaartvisie in België. Arnaud Feist, CEO van Brussels Airport: "Tot nu toe hebben we geen luchtvaartvisie gezien. Ik denk dat het kan komen, maar we zijn er nog niet. Dat is waarschijnlijk de uitdaging voor de komende legislatuur.”

Pano, woensdag 4 april om 21.25 uur op Eén.

Reportage: Steven Decraene en Riadh Bahri

Eindredactie: Jan Konings, Pascal Seynhaeve